นักวิทยาศาสตร์ค้นพบคาร์บอนนาโนทิวบ์ผนังเดี่ยวและคาร์บอนกราไฟต์ในตัวอย่างหินจากดวงจันทร์ในภารกิจฉางเอ๋อ 6

(People's Daily Online)วันศุกร์ 23 มกราคม 2026

องค์การบริหารอวกาศแห่งชาติจีน (CNSA) ประกาศเมื่อวันอังคารว่า นักวิจัยได้ค้นพบและยืนยันการเกิดขึ้นตามธรรมชาติของท่อนาโนคาร์บอนผนังเดี่ยวและคาร์บอนกราไฟต์ในตัวอย่างดวงจันทร์ที่เก็บรวบรวมโดยภารกิจฉางเอ๋อ-6 ซึ่งให้ข้อมูลเชิงลึกที่สำคัญเกี่ยวกับการวิวัฒนาการทางธรณีวิทยาของดวงจันทร์

ทีมวิจัยจากมหาวิทยาลัยจี๋หลิน ทางตะวันออกเฉียงเหนือของจีน ได้ทำการวิเคราะห์ตัวอย่างจากด้านไกลของดวงจันทร์อย่างเป็นระบบ โดยใช้เทคนิคทางจุลทรรศน์และสเปกโทรสโกปี (Spectroscopy) หลายวิธี การศึกษาครั้งนี้ถือเป็นการระบุคาร์บอนกราไฟต์บนดวงจันทร์ได้อย่างชัดเจนเป็นครั้งแรก พร้อมทั้งได้ทำการตรวจสอบกระบวนการก่อตัวและวิวัฒนาการที่อาจเกิดขึ้นด้วย

การศึกษาครั้งนี้เป็นการยืนยันในระดับนานาชาติครั้งแรกว่าท่อนาโนคาร์บอนผนังเดี่ยวสามารถเกิดขึ้นเองตามธรรมชาติได้โดยไม่ต้องมีการแทรกแซงจากมนุษย์ ผลการค้นพบเหล่านี้เน้นให้เห็นถึงความซับซ้อนของกระบวนการทางกายภาพและเคมีที่มีพลังงานสูงบนพื้นผิวดวงจันทร์ และเป็นหลักฐานที่แสดงให้เห็นถึงกระบวนการทางธรณีวิทยาที่ยังคงดำเนินอยู่มากขึ้นในด้านไกลของดวงจันทร์

งานวิจัยชี้ให้เห็นว่าการก่อตัวของท่อนาโนคาร์บอนเหล่านี้อาจมีความเชื่อมโยงอย่างใกล้ชิดกับปฏิกิริยาที่เร่งด้วยเหล็ก ซึ่งเกิดจากปัจจัยหลายประการรวมกัน เช่น การชนของอุกกาบาตขนาดเล็ก กิจกรรมของภูเขาไฟ และการแผ่รังสีจากลมสุริยะตลอดประวัติศาสตร์ของดวงจันทร์ สิ่งนี้แสดงให้เห็นถึงศักยภาพของธรรมชาติในการสังเคราะห์วัสดุขั้นสูงภายใต้สภาวะสุดขั้ว

ในการศึกษาเปรียบเทียบตัวอย่างหินจากด้านไกลของดวงจันทร์จากยานสำรวจฉางเอ๋อ-6 และตัวอย่างหินจากด้านใกล้ของยานสำรวจฉางเอ๋อ-5 ทีมวิจัยยังสังเกตเห็นลักษณะความบกพร่องที่ชัดเจนยิ่งขึ้นในโครงสร้างคาร์บอนของวัสดุจากด้านไกล ซึ่งความแตกต่างนี้อาจเชื่อมโยงกับประวัติการถูกอุกกาบาตขนาดเล็กพุ่งชนอย่างรุนแรงมากขึ้นบนด้านไกลของดวงจันทร์ การค้นพบนี้ยังชี้ให้เห็นถึงความไม่สมมาตรในองค์ประกอบและวิวัฒนาการระหว่างด้านใกล้และด้านไกลของดวงจันทร์ที่เพิ่งได้รับการยอมรับใหม่

ผลการค้นพบที่เกี่ยวข้องได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร Nano Letters เมื่อเร็ว ๆ นี้